Bộ chia quang Splitter

Bộ chia quang Splitter là thiết bị quang thụ động dùng để phân chia tín hiệu từ một sợi quang đầu vào thành nhiều đường quang đầu ra. Thiết bị giữ vai trò quan trọng trong các hệ thống mạng quang điểm – đa điểm như PON, GPON và FTTH, giúp một tuyến quang từ nhà cung cấp có thể được phân phối tới nhiều thuê bao mà không cần cấp nguồn điện cho bộ chia.

Bộ chia quang Splitter là gì?

Bộ chia quang Splitter, còn được gọi là Optical Splitter, là một linh kiện quang thụ động có chức năng phân phối công suất quang từ một hoặc nhiều cổng đầu vào tới nhiều cổng đầu ra.

Trong hệ thống mạng quang thụ động, splitter thường nằm trên mạng phân phối quang ODN giữa thiết bị phía nhà mạng và các thiết bị đầu cuối của người dùng. Kiến trúc PON cho phép nhiều ONU/ONT cùng sử dụng chung hạ tầng sợi quang thông qua các phần tử thụ động như splitter.

Cấu trúc phổ biến có dạng:

1 Input → N Output

Ví dụ:

1×2 có một đầu vào và hai đầu ra.

1×8 có một đầu vào và tám đầu ra.

1×32 có một đầu vào và ba mươi hai đầu ra.

1×64 có một đầu vào và sáu mươi bốn đầu ra.

Khác với switch mạng hoặc thiết bị chuyển đổi quang điện, bộ chia quang không cần nguồn cấp để thực hiện chức năng phân chia tín hiệu. Chính đặc điểm này giúp splitter phù hợp với các mạng truy nhập quang thụ động, nơi cần giảm số lượng thiết bị chủ động trên tuyến.

Cần lưu ý rằng splitter không khuếch đại tín hiệu. Công suất quang đầu vào được phân chia giữa các cổng đầu ra nên tỷ lệ chia càng lớn thì mức công suất quang tại mỗi nhánh càng giảm. Vì vậy, splitter luôn phải được tính trong ngân sách suy hao của toàn tuyến quang.

Các loại bộ chia quang Splitter phổ biến

Bộ chia quang có nhiều tỷ lệ chia khác nhau để đáp ứng quy mô mạng từ vài thuê bao đến hàng chục thuê bao trên cùng một nhánh quang. Danh mục VTXVN hiện tập trung vào dòng PLC Splitter, với các cấu hình từ 1×2 đến 1×64.

Bộ chia quang PLC Splitter 1×2 và 1×4

Splitter 1×2 là cấu hình cơ bản nhất, trong đó một tín hiệu quang đầu vào được chia thành hai đường đầu ra.

Sơ đồ:

1 Input → 2 Output

Thiết bị phù hợp khi cần tạo hai nhánh quang từ cùng một tuyến hoặc sử dụng như một cấp chia trong hệ thống phân phối nhiều tầng.

PLC Splitter 1×2 có kích thước nhỏ gọn và có thể được hoàn thiện dưới dạng mini với dây quang đầu vào, đầu ra được đấu sẵn. Một số sản phẩm có thể sử dụng đầu nối SC/UPC hoặc các chuẩn connector khác tùy cấu hình. VTXVN hiện có PLC Splitter Mini 1×2 trong danh mục này.

Splitter 1×4 mở rộng một đường quang thành bốn nhánh:

1 Input → 4 Output

Loại 1×4 thường được sử dụng khi số lượng điểm đầu cuối lớn hơn hoặc đóng vai trò một cấp phân chia trong cấu trúc mạng PON.

So với 1×2, số nhánh tăng lên đồng nghĩa công suất quang phải được phân phối tới nhiều cổng hơn. Khi triển khai thực tế cần tính cả suy hao splitter, cáp quang, đầu nối, mối hàn và các thành phần thụ động khác trên tuyến.

Bộ chia quang PLC Splitter 1×8 và 1×16

PLC Splitter 1×8 nhận một đường tín hiệu quang và phân phối tới tám đường đầu ra.

Cấu trúc:

1 Input → 8 Output

Đây là một trong những tỷ lệ chia thường gặp trong hệ thống FTTH và mạng PON có số lượng thuê bao trung bình.

VTXVN hiện có Splitter 1×8 với tùy chọn đầu nối SC/UPC hoặc SC/APC. Sản phẩm thuộc nhóm splitter thụ động và được thiết kế để phân phối tín hiệu quang tới nhiều nhánh mà không sử dụng nguồn điện.

PLC Splitter 1×16 tiếp tục tăng số lượng đường ra:

1 Input → 16 Output

Loại này thích hợp với mạng có nhiều điểm kết nối hơn, nhưng đồng thời yêu cầu thiết kế ngân sách công suất quang chặt chẽ hơn.

Khi tỷ lệ chia tăng, công suất tại từng đầu ra giảm. Vì vậy, không thể chỉ căn cứ vào số lượng thuê bao để tăng tỷ lệ chia mà bỏ qua công suất phát, độ nhạy thu và tổng suy hao của tuyến.

VTXVN hiện có phiên bản Splitter 1×16 với đầu kết nối SC UPC/APC trong danh mục bộ chia quang.

Bộ chia quang PLC Splitter 1×32 và 1×64

Splitter 1×32 phân phối một tín hiệu quang đầu vào thành 32 nhánh:

1 Input → 32 Output

Đây là tỷ lệ chia phù hợp với các mạng truy nhập quang có mật độ thuê bao lớn hơn. VTXVN hiện có Splitter 1×32 với tùy chọn đầu nối SC/UPC và SC/APC.

Ở mức cao hơn, PLC Splitter 1×64 tạo ra 64 đường quang từ một đầu vào:

1 Input → 64 Output

Tỷ lệ này cho phép một tuyến quang phục vụ số lượng điểm cuối lớn, nhưng cũng làm ngân sách suy hao trở nên khắt khe hơn. Việc triển khai phải phù hợp với thiết kế PON tổng thể và class công suất quang của hệ thống.

VTXVN hiện có sản phẩm PLC Splitter 1×64 sử dụng đầu nối SC-UPC/APC trong danh mục.

Các tiêu chuẩn PON của ITU-T cũng mô tả các kiến trúc ODN sử dụng splitter, bao gồm cả các phương án splitter-based để chia sẻ hạ tầng quang giữa nhiều hệ thống PON.

Bộ chia quang SC/UPC và SC/APC

Ngoài tỷ lệ chia, splitter còn có thể khác nhau ở kiểu đầu nối quang.

Hai loại xuất hiện phổ biến trong các sản phẩm của VTXVN là:

SC/UPC

Đầu connector được đánh bóng theo kiểu Ultra Physical Contact. SC/UPC thường có màu xanh dương và được sử dụng rộng rãi trong nhiều hệ thống truyền dẫn quang.

SC/APC

Đầu connector được đánh bóng theo góc nghiêng, thường nhận biết bằng màu xanh lá. Kiểu APC được thiết kế nhằm giảm phản xạ ngược tại bề mặt kết nối và thường được sử dụng trong các hệ thống yêu cầu kiểm soát phản xạ quang tốt.

Không nên kết nối trực tiếp SC/UPC với SC/APC chỉ vì cả hai cùng sử dụng thân connector SC. Hai kiểu đánh bóng khác nhau và cần được đồng bộ với adapter, dây nhảy và thiết bị trên tuyến.

Các cấu hình splitter SC/UPC và SC/APC từ 1×4 đến 1×32 hiện đều xuất hiện trong danh mục của VTXVN.

Phân biệt PLC Splitter và FBT Splitter

PLC và FBT đều là công nghệ dùng để chia công suất quang nhưng có nguyên lý chế tạo và đặc tính sử dụng khác nhau.

PLC Splitter – Planar Lightwave Circuit sử dụng mạch dẫn sóng quang được chế tạo trên nền phẳng để thực hiện quá trình phân chia tín hiệu. Công nghệ này phù hợp với các tỷ lệ chia lớn và yêu cầu độ đồng đều giữa nhiều đầu ra.

Các cấu hình như:

1×4
1×8
1×16
1×32
1×64

thường được triển khai bằng PLC Splitter.

Đây cũng là nhóm sản phẩm đang chiếm phần lớn danh mục Bộ chia quang Splitter của VTXVN.

FBT Splitter – Fused Biconical Taper sử dụng các sợi quang được nung nóng, kéo và ghép với nhau để tạo vùng ghép quang. Công nghệ FBT có thể phù hợp với các hệ thống cần số lượng cổng ít hoặc tỷ lệ công suất không cân bằng.

Có thể hiểu ngắn gọn:

PLC Splitter: phù hợp với nhiều cổng đầu ra, tỷ lệ chia lớn và yêu cầu độ đồng đều cao.

FBT Splitter: thường phù hợp hơn với số lượng cổng nhỏ hoặc các tỷ lệ chia công suất đặc biệt.

Đối với hệ thống FTTH và PON hiện đại, PLC Splitter được sử dụng rộng rãi nhờ khả năng tạo nhiều nhánh từ một đầu vào và dễ tích hợp vào các hộp phối quang, tủ phối quang hoặc điểm phân phối thuê bao.

VTXVN – Đơn vị cung cấp bộ chia quang Splitter

VTXVN cung cấp các dòng bộ chia quang PLC Splitter phục vụ hệ thống PON, GPON, FTTH và mạng phân phối quang. Danh mục hiện có nhiều tỷ lệ chia gồm 1×2, 1×4, 1×8, 1×16, 1×32 và 1×64, đáp ứng từ hệ thống ít nhánh đến mạng phân phối có số lượng điểm đầu cuối lớn.

Các sản phẩm có nhiều tùy chọn đầu nối như SC/UPC và SC/APC, thuận tiện để đồng bộ với dây nhảy quang, adapter, ODF và các thiết bị quang trên tuyến. Với từng hệ thống, khách hàng có thể lựa chọn tỷ lệ chia phù hợp với kiến trúc mạng và ngân sách công suất quang. VTXVN hỗ trợ tư vấn sản phẩm, cung cấp thông tin kỹ thuật và báo giá cho cá nhân, doanh nghiệp cũng như các dự án viễn thông.